Hướng Dẫn Xử Lý Tình Trạng VPS Linux Bị Đầy Dung Lượng (Full Disk)

 

Giới thiệu

Trong quá trình quản trị và vận hành VPS Linux, tình trạng ổ đĩa bị đầy dung lượng (Full Disk) là một trong những sự cố thường gặp. Khi dung lượng VPS đạt mức 100%, hệ thống có thể không còn đủ không gian để ghi dữ liệu mới, khiến website, database hoặc các dịch vụ đang chạy phát sinh lỗi.

Nguyên nhân khiến VPS Linux bị đầy dung lượng có thể đến từ nhiều nguồn khác nhau như file backup, log hệ thống, database, dữ liệu website, file tạm hoặc các dữ liệu phát sinh trong quá trình vận hành.

Khi gặp tình trạng này, cần kiểm tra dung lượng tổng thể, xác định chính xác thư mục và file đang chiếm nhiều dung lượng trước khi tiến hành dọn dẹp.

Trong bài viết này, Zhost hướng dẫn cách kiểm tra và xử lý tình trạng VPS Linux bị đầy dung lượng (Full Disk) bằng các lệnh Linux cơ bản.

Hướng Dẫn 

Bước 1: Kiểm Tra Dung Lượng VPS

Trước tiên, kết nối SSH vào VPS và sử dụng lệnh df -h để kiểm tra dung lượng các phân vùng:

df -h

Ví dụ:

[[email protected] ~]# df -h
Filesystem      Size  Used Avail Use% Mounted on
/dev/vda1        50G   48G   20M 100% /

Các thông tin cần chú ý:

  • Size: Tổng dung lượng phân vùng.
  • Used: Dung lượng đã sử dụng.
  • Avail: Dung lượng còn trống.
  • Use%: Tỷ lệ dung lượng đã sử dụng.
  • Mounted on: Vị trí phân vùng.

Nếu cột Use% hiển thị 100%, phân vùng đã đầy và cần kiểm tra nguyên nhân.

Bước 2: Xác Định Thư Mục Chiếm Nhiều Dung Lượng

Sau khi xác định phân vùng bị đầy, di chuyển về thư mục gốc:

cd /

Sử dụng lệnh sau để kiểm tra các thư mục đang chiếm nhiều dung lượng:

du -sh * | sort -rh | head -5

Ví dụ:

[[email protected] /]# du -sh * | sort -rh | head -5
35G     home
4.2G    var
2.5G    usr
450M    lib
45M     etc

Trong ví dụ trên, /home đang chiếm nhiều dung lượng nhất. Tiếp tục kiểm tra bên trong thư mục này:

cd /home
du -sh * | sort -rh | head -5

Có thể tiếp tục kiểm tra các thư mục con cho đến khi xác định được vị trí chứa dữ liệu lớn.

Bước 3: Tìm Các File Có Dung Lượng Lớn

Để tìm nhanh các file lớn trên VPS, sử dụng:

find / -type f -exec du -Sh {} + 2>/dev/null | sort -rh | head -5

Kết quả có thể hiển thị:

[[email protected] /]# find / -type f -exec du -Sh {} + 2>/dev/null | sort -rh | head -5
10G     /home/backup/backup-2026-08-15.tar.gz
8G      /home/backup/backup-2026-09-01.tar.gz
7G      /home/backup/backup-2026-09-15.tar.gz
3G      /var/log/example.log
2G      /home/admin/database.sql

Thông qua kết quả này có thể xác định các file đang chiếm nhiều dung lượng như backup, log hoặc database.

Lưu ý: Tùy vào số lượng dữ liệu trên VPS, lệnh find có thể mất thời gian để hoàn tất.

Bước 4: Kiểm Tra File Backup Và Log

File backup là một trong những nguyên nhân phổ biến khiến VPS Linux bị đầy dung lượng. Nếu VPS lưu nhiều bản backup cũ, dung lượng sử dụng có thể tăng nhanh.

Có thể kiểm tra dung lượng thư mục backup bằng:

du -sh /home/backup/*

Ngoài ra, cần kiểm tra các file log:

du -sh /var/log/*

Nếu phát hiện file log có dung lượng bất thường, cần xác định dịch vụ tạo ra log trước khi xử lý.

Không nên tự ý xóa file hệ thống hoặc log khi chưa xác định rõ chức năng của file.

Bước 5: Xóa Dữ Liệu Không Cần Thiết

Sau khi xác định chính xác dữ liệu không còn nhu cầu sử dụng, có thể tiến hành xóa file bằng lệnh:

rm -f /đường/dẫn/tên-file

Ví dụ:

rm -f /home/backup/backup-2026-08-15.tar.gz

Sau khi xóa, cần kiểm tra lại dung lượng VPS để xác nhận dung lượng đã được giải phóng.

Lưu ý: Lệnh rm sẽ xóa dữ liệu trực tiếp và thông thường không có thùng rác để khôi phục. Vì vậy, cần kiểm tra chính xác đường dẫn, tên file và đảm bảo dữ liệu không còn cần thiết trước khi xóa.

Không sử dụng rm -rf đối với các thư mục quan trọng khi chưa xác định rõ dữ liệu bên trong.

Kiểm Tra 

Sau khi hoàn tất quá trình dọn dẹp, kiểm tra lại dung lượng:

df -h

Ví dụ:

[[email protected] ~]# df -h
Filesystem      Size  Used Avail Use% Mounted on
/dev/vda1        50G   30G   20G  60% /

Nếu tỷ lệ Use% đã giảm, dung lượng VPS đã được giải phóng.

Trong trường hợp đã xóa dữ liệu nhưng dung lượng vẫn chưa giảm, có thể kiểm tra các file đã xóa nhưng vẫn đang được tiến trình sử dụng:

lsof +L1

Các file này có thể tiếp tục chiếm dung lượng cho đến khi tiến trình tương ứng được restart hoặc kết thúc.

Kết Luận

Tình trạng VPS Linux bị đầy dung lượng (Full Disk) có thể ảnh hưởng trực tiếp đến website, database và các dịch vụ đang hoạt động trên VPS. Vì vậy, khi phát hiện dung lượng tăng bất thường hoặc phân vùng đạt 100%, cần kiểm tra và xử lý sớm.

Quy trình xử lý VPS Linux bị đầy dung lượng gồm:

  1. Kiểm tra dung lượng bằng df -h.
  2. Xác định thư mục lớn bằng du.
  3. Tìm các file lớn bằng find.
  4. Kiểm tra backup, log, database và dữ liệu website.
  5. Xóa các dữ liệu không còn cần thiết.
  6. Kiểm tra lại dung lượng bằng df -h.
  7. Nếu dung lượng chưa được giải phóng, kiểm tra các file đã xóa nhưng vẫn đang được tiến trình sử dụng.

Trong quá trình xử lý, cần xác định chính xác dữ liệu trước khi xóa để hạn chế ảnh hưởng đến hệ điều hành và các dịch vụ đang vận hành trên VPS.